CON CHIM ĐẦU ĐÀN CỦA NGÀNH DẦU KHÍ VIỆT NAM
(Nhân kỷ niệm lần thứ 25 ngày ký Hiệp định Liên Chính phủ Việt Nam - Liên bang Cộng hòa XHCN Xô Viết (nay là Liên bang Nga) và thành lập XNLD Vietsovpetro (VSP), phóng viên Hà Thành báo Bà Rịa - Vũng Tàu đã có cuộc trao đổi với TS. Trần Ngọc Cảnh - Tổng Giám đốc điều hành Tổng Công ty dầu khí Việt Nam về quá trình hình thành và phát triển cũng như vị trí của XNLD Vietsovpetro trong ngành Dầu khí Việt Nam)
- Ông có thể đánh giá về quá trình xây dựng và phát triển 25 năm qua của XNLD Vietsovpetro?
- 25 năm qua XNLD Vietsovpetro đã đạt được nhiều thành tựu to lớn và có những đóng góp vô cùng quan trọng cho nền kinh tế Việt Nam cũng như mang lại nhiều lợi nhuận cho các phía tham gia Nga và Việt Nam. Doanh thu từ khai thác và xuất khẩu dầu thô đã góp phần phục vụ đắc lực cho sự nghiệp phát triển đất nước. Điều này được thể hiện rõ qua kết quả gia tăng sản lượng khai thác dầu thô của Vietsovpetro. Đặc biệt trong những năm 1997-1998, khi một số nước trong khu vực lâm vào khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng, việc khai thác và xuất khẩu dầu thô của XNLD Vietsovpetro đã có đóng góp trong việc giữ vững, ổn định kinh tế - xã hội của Việt Nam. Tính chung từ 1986 – 2005, Vietsovpetro đã khai thác được xấp xỉ 160 triệu tấn dầu thô với tổng doanh thu đạt 33 tỷ USD, trong đó thu nhập của phía Việt Nam đạt hơn 20 tỷ USD, và lợi nhuận phía Nga là hơn 5,6 tỷ USD.
Là đơn vị đi đầu trong hoạt động thăm dò, khai thác dầu khí ở Việt Nam, Vietsovpetro đã có đóng góp rất lớn đối với việc hình thành những nền tảng ban đầu để phát triển công nghiệp khí và các lĩnh vực hoạt động sản xuất kinh doanh liên quan khác trong ngành công nghiệp dầu khí, cũng như công tác đào tạo nguồn nhân lực, nghiên cứu khoa học công nghệ, quản lý, dịch vụ… của ngành dầu khí Việt Nam. Cũng có thể nói rằng, trong một thời gian dài, XNLD Vietsovpetro là "cái nôi" đào tạo nguồn nhân lực quan trọng của ngành dầu khí Việt Nam, là môi trường tập dượt để ngành dầu khí vươn lên phát triển như hiện nay.
Ngày 24-5-1984, XNLD Vietsovpetro đã phát hiện ra dòng dầu công nghiệp tại cấu tạo Bạch Hổ, tiếp đó là tại mỏ Rồng (ngày 21-6-1985), mỏ Đại Hùng (ngày 18-7-1988), và hàng loạt các cấu tạo có chứa dầu khí như Tam Đảo, Ba Vì, Sói… Thành công lớn nhất về thăm dò dầu khí của XNLD Vietsovpetro là phát hiện ra các thân dầu trong móng Granit phong hoá tuổi trước Đệ Tam ở mỏ Bạch Hổ (ngày 6-9-1988) và mỏ Rồng, đã mở ra một đối tượng tìm kiếm thăm dò dầu khí mới đầy triển vọng tại toàn bộ khu vực hai bể trầm tích Cửu Long và Nam Côn Sơn. Thành công về thăm dò dầu khí của XNLD Vietsovpetro trong thời gian này đã tạo ra sự quan tâm của các công ty dầu khí quốc tế và là tiền đề quan trọng hấp dẫn, thu hút đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực thăm dò, khai thác dầu khí ở Việt Nam trong thập kỷ 90 trở lại đây khi Chính phủ Việt Nam tiến hành mở cửa và hội nhập, mở đầu cho một thời kỳ các hoạt động thăm dò, khai thác dầu khí diễn ra sôi động trên các khu vực của thềm lục địa Việt Nam.
Từ những thành công quan trọng tìm kiếm thăm dò, công tác phát triển mỏ và khai thác đã được XNLD Vietsovpetro tích cực triển khai. Chỉ chưa đầy 5 năm từ khi được thành lập, ngày 26-6-1986, tấn dầu đầu tiên của Việt Nam đã được Vietsovpetro lấy lên từ mỏ Bạch Hổ và đến nay đã khai thác được hơn 150 triệu tấn dầu. Hoạt động khai thác tại khu vực mỏ Bạch Hổ và Rồng đã được Vietsovpetro quản lý và triển khai rất tốt, đặc biệt với đối tượng khai thác là các thân dầu trong móng chưa từng thấy ở mỏ nào trên thế giới. Trong thời gian từ 1986 - 1993, toàn bộ dầu thô của Việt Nam là được khai thác tại khu vực mỏ Bạch Hổ, và đến thời điểm hiện nay, sản lượng khai thác dầu thô của XNLD Vietsovpetro vẫn chiếm trên 50% toàn bộ sản lượng dầu thô của Petro Vietnam.
- Ông có thể cho biết về định hướng phát triển trong năm 2007 và những năm tiếp theo của XNLD Vietsovpetro?
Trong năm 2007 cũng như những năm tới đây, XNLD Vietsovpetro tiếp tục sẽ là con chim đầu đàn của ngành dầu khí Việt Nam trong lĩnh vực khai thác dầu khí. Việc các mỏ do XNLD Vietsovpetro quản lý và việc đẩy mạnh công tác thăm dò để gia tăng trữ lượng dầu khí, duy trì khai thác an toàn và hiệu quả dầu khí, không những chỉ ở thềm lục địa Việt Nam mà còn ở Liên bang Nga, các nước cộng hoà thuộc Liên Xô trước đây và ở các nước khác sẽ tiếp tục là những mục tiêu ưu tiên hàng đầu của XNLD, và đây là cơ sở để giữ vững và tăng cường hơn nữa quan hệ hợp tác giữa Việt Nam và Liên bang Nga trong lĩnh vực dầu khí.
- Để thực hiện mục tiêu xây dựng ngành công nghiệp dầu khí thành tập đoàn kinh tế - tài chính mạnh trong khu vực và trên thế giới, vấn đề nào là quan trọng nhất, những thuận lợi và khó khăn gì khi hội nhập, thưa ông?
Ngày 19-8-2006, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã ký Quyết định số 198/2006/QĐ-TTg, chính thức phê duyệt Đề án hình thành Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam. Với Quyết định này, Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam được thành lập với hình thức đa sở hữu, trong đó Nhà nước sở hữu chi phối về vốn. Tập đoàn này được hình thành trên cơ sở sắp xếp, tổ chức lại Tổng Công ty Dầu khí Việt Nam và các đơn vị thành viên. Trong nỗ lực thực hiện mục tiêu xây dựng ngành dầu khí thành tập đoàn công nghiệp, tài chính-thương mại mạnh trong khu vực và thế giới, ngành đã xác định rõ những thuận lợi và khó khăn sẽ phải đối mặt trong giai đoạn sắp tới khi Việt Nam gia nhập WTO. Do đặc thù ứng dụng công nghệ tiên tiến trong nhiều khâu từ thăm dò khai thác đến chế biến và vận chuyển, tàng trữ các sản phẩm dầu khí, ngành Dầu khí có thuận lợi là đã tương đối quen thuộc với các tiêu chuẩn của thế giới về khoa học kỹ thuật và công nghệ. Mặt khác, kinh nghiệm hoạt động hơn 30 năm trong môi trường quốc tế đã giúp ngành thiết lập được mối quan hệ rộng khắp với các tập đoàn kinh tế lớn trên khắp thế giới và không còn bỡ ngỡ với các thông lệ trong kinh doanh và giao thương quốc tế.
Ngay sau khi Luật Đầu tư nước ngoài có hiệu lực năm 1987, ngành dầu khí đã nhanh chóng tìm hiểu và nắm bắt cơ hội đẩy mạnh các hoạt động tìm kiếm, thăm dò, khai thác trong nước trong đầu thập niên 90 của thế kỷ trước. Từ năm 1998 đến nay, Petro Vietnam ký với nước ngoài được 53 hợp đồng dầu khí với các đối tác nước ngoài. Nhiều hợp đồng đã phát hiện dầu khí thương mại và đã được đưa vào khai thác, nâng sản lượng khai thác hằng năm của toàn ngành đạt gần 18 triệu tấn dầu thô.
Mặt khác, Tổng Công ty cũng tiến hành triển khai các đề án đầu tư tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí ra nước ngoài và đã có những thành công bước đầu. Tới nay, Tổng Công ty Dầu khí đã tham gia vào 7 dự án ở nước ngoài, trong đó có 6 dự án đang có hoạt động thực địa. Thông qua các dự án đầu tư thành công ở nước ngoài, vị thế của Petro Vietnam ngày càng được nâng cao. Đây là bước khởi đầu quan trọng cho hội nhập kinh tế khu vực và thế giới. Mặc dù đã có những hỗ trợ thuận lợi từ cơ chế mở của Chính phủ, nhưng trên bước đường xây dựng ngành dầu khí trở thành tập đoàn kinh tế mạnh trong khu vực và thế giới với nhiệm vụ đa dạng hoá sở hữu trong từng lĩnh vực, Petro Vietnam cũng có những khó khăn. Đó là vấn đề thu xếp và quản lý nguồn vốn đầu tư rất lớn và tập trung trong một thời gian ngắn trong bối cảnh tiềm lực tài chính, kỹ năng quản lý, điều hành, trình độ chuyên môn nghiệp vụ và cơ sở vật chất kỹ thuật còn có những hạn chế. Nhưng tôi tin rằng Petro Vietnam sẽ vượt qua những khó khăn này.
Xin cảm ơn ông!